TEN strijde tegen corona hebben wij voor u de meest gestelde vragen op een rij gezet. Lees meer Helpdesk

Bijzondere curator

Wat is een bijzondere curator?

Personen- en familierecht

Wat is een bijzondere curator?

Misschien denkt u bij een “curator” allereerst aan een faillissement, maar een bijzondere curator komt op voor de belangen van een kind. De bijzondere curator mag een eigen stem geven aan de minderjarige. In dit artikel gaat het speciaal over de rol van bijzondere curator in afstammingszaken. Wat is een bijzondere curator en wat is de rol van een bijzondere curator?

Allereest leg ik u graag uit dat er twee soorten bijzondere curatoren zijn. Hieronder licht ik kort toe welke twee soorten er zijn en wat hun rol is.

  1. De bijzondere curator die kan optreden voor de minderjarige als er een conflict is met ouder(-s) of een voogd. Waar gaan die conflicten dan over? Het gaat niet over eenvoudige zakgeld- of bedtijdproblematiek, maar over grotere problemen zoals die er kunnen zijn rond omgang en in de situatie van een (v)echtscheiding. De minderjarige kan dan door een bijzondere curator worden vertegenwoordigd. De bijzondere curator heeft in deze meer algemene zaken een bemiddelende rol en zal eerst met de ouders/voogd praten en zo proberen een probleem op te lossen. Als dat niet lukt, dan kan de bijzondere curator de minderjarige ook vertegenwoordigen in een rechtszaak over deze kwesties.
  2. Een tweede, meer specifieke soort bijzondere curator is de bijzondere curator in afstammingszaken. Het gaat om zaken waarin beslissingen worden genomen die grote gevolgen hebben voor een minderjarige. Daarom schakelt een rechter een bijzondere curator in om exclusief de belangen van een minderjarige te behartigen. Kan een ouder dat dan zelf niet vraagt u zich misschien af? Soms zit een kind knel tussen twee ouders die hierin andere visies en eigen belangen hebben. Daarom vervangt de bevoegdheid van de bijzondere curator daarin de wettelijke vertegenwoordigingsbevoegdheid van ouders. Dat gebeurt dus om de belangen van het kind te beschermen. In afstammingszaken gaat het over vragen van juridisch en biologisch ouderschap, geschillen rond erkenning en de eventuele vernietiging van een erkenning, over vaststelling van ouderschap en de ontkenning van vaderschap als een vader niet de verwekker van een kind is. In deze zaken wordt door de rechtbank standaard een bijzondere curator benoemd in een tussenbeschikking, voordat er dus in die zaak een inhoudelijke beslissing wordt gegeven. In die benoemingsbeschikking wordt de taak van de bijzondere curator beschreven.

Wat gaat een bijzondere curator na benoeming door de rechtbank doen?

  • Er volgen gesprekken van de bijzondere curator met ouders, met de verwekker en eventueel met het kind zelf als dat qua leeftijd mogelijk is.
  • Na deze gesprekken gaat de bijzondere curator juridisch beoordelen hoe de verhoudingen zijn rond het kind (wie is juridisch ouder, de verwekker etc).
  • De bijzondere curator gaat vervolgens onderzoek doen naar het allesbepalende belang van het kind in het geschil. Beslissend is meestal dat een kind recht heeft op afstammingsinformatie. Dat betekent dat een kind (later) moet weten wie zijn de ouders van wie ik afstam. Dat wordt ook in de jurisprudentie van groot belang geacht voor een goede ontwikkeling van een kind. Daarbij is het soms ook heel belangrijk in medisch opzicht om te weten van wie een kind afstamt, denkt u maar aan mogelijke erfelijke aandoeningen.
  • Uiteindelijk schrijft de bijzondere curator in afstammingszaken een verslag met een advies aan de rechtbank. Daarin wordt verteld met wie er gesproken is, welk belang er voor de minderjarige is en wat de bijzondere curator aan de rechtbank adviseert om te beslissen. Soms kan de bijzondere curator ook zelf een verzoek namens de minderjarige indienen in diezelfde of in een afzonderlijke procedure.

Wie kan bijzondere curator in afstammingszaken worden en hoe wordt een bijzondere curator benoemd?

Meestal zijn bijzondere curatoren in afstammingszaken advocaten die gespecialiseerd zijn in personen- en familierecht. Omdat de rechtbank een bijzondere curator benoemt, is er een lijst waarop de mogelijke bijzondere curatoren staan vermeld. Om op die lijst te komen moet de bijzondere curator een specialisatiecursus volgen en een bijzondere curator examen en assessment  met goed resultaat afleggen. Zo wordt de kwaliteit bewaakt.

In situaties waarin ouders een conflict met elkaar hebben en daarbij de belangen van het kind uit het oog verliezen, kan een bijzondere curator van grote waarde zijn. De bijzondere curator zorgt ervoor dat de stem van het kind wordt gehoord.

Als u na het lezen van dit artikel vragen heeft over bijzondere curatoren in afstammingszaken, maar ook bij vragen over erkenning, ouderlijk gezag, ontkenning vaderschap of over vernietiging erkenning? Neem dan gerust contact met mij op, ik sta u graag te woord en ben u waar nodig graag van dienst.

Geschreven door

Ingrid Weideveld-Buitenhuis

advocaat 
familierecht, bijzondere curator afstammingszaken

ingridweideveld